Alexander (Magister, Master, Maître, Meester)

Lexicon van Boekverluchters

 

Parijs, Bibliothèque Nationale, Ms. latin 15475, f. 24v (detail)

 

 

Alexander (Magister, Master, Maître, Meester)

 

 

Frans boekverluchter, werkzaam in Parijs rond 1210-1230. De verluchter maakt zich bekend middels een inscriptie aan het begin van het boek Genesis in het 1e deel van een bijbel, thans bewaard te Parijs, Bibliothèque Nationale, ms. latin 11930, f. 5r: Magister Alexander me fecit.

 

De hand van deze Meester Alexander is herkenbaar in zo’n vijfentwintig handschriften, voornamelijk bijbels en evangeliaria. Meester Alexander werkte samen met de Meester van de Almagest in een serie geglosseerde evangeliaria, bewaard in Rouen. In een missaal (BNF lat 1112) werkte hij aan de zijde van de Meesters van de Bibles moralisées.

 

Tot slot werkte Alexander (Magister) meermaals samen met de Meester van het Psalter van Blanche van Castilië. Net als de Meester van de Almagest vertoont het werk van Magister Alexander parallellen met de Normandische verluchtingsstijl, met name zoals we die aantreffen in de Bijbel van Avranches (Avranches, Bibliothèque municipale, ms. 2), maar (aldus Branner 1977, p. 30), daar waar de Meester van de Almagest fantastische resultaten bereikte, kenmerkt het werk van Meester Alexander zich door een saai en routinematig karakter.

 

Rouse & Rouse 2000, I, p. 44-46 bepleiten overtuigend dat Magister Alexander vereenzelvigd kan worden met een zekere “Alexander the Parchmenter” wiens naam in diverse documenten uit die tijd is overgeleverd. Laatstgenoemde overleed in 1231.

 

 

Parijs, Bibliothèque Nationale, Ms. latin 15475, f. 10r, 12r, 53r

 

Catalogus

 

Boulogne, Bibliothèque municipale

 

Ms 5 bijbel, Parijs, ca 1215-1230 verluchting door Magister Alexander en de Meester van het Psalter van Blanche van Castilië lit: Rouse & Rouse 2000, I, p. 35, afb. 16; II, p. 147

 

Douai, Bibliothèque municipale

 

Ms 22 bijbel, Parijs, ca 1215-1230 verluchting door Magister Alexander en de Meester van het Psalter van Blanche van Castilië lit: Rouse & Rouse 2000, I, p. 35, afb. 15; II, p. 147

 

Hastings on Hudson, Paul Kapp Collectie

 

Bijbel, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Liverpool, Merseyside County Museum

 

Ms 12038 Bijbel, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Londen, British Library

 

Ms Royal 1 C I Bijbel, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Londen, Sotheby’s

 

Catalogus 2 december 2003, lot 79 2e deel van een bijbel, Parijs, ca 1220 lit: Sotheby’s 2 december 2003, lot 79

 

München, Bayerische Staatsbibliothek

 

Clm 836 Bijbel, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Clm 947 blad uit een bijbel, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

New York, Pierpont Morgan Library

 

Ms M 313 psalter en hymnaal, Parijs, ca 1215-1230 lit: Branner 1977, p. 202-3

 

Oxford, New College

 

Ms 17 bijbel (deel), Parijs, ca 1215-1230 verluchting door Magister Alexander en de Meester van het Psalter van Blanche van Castilië lit: Rouse & Rouse 2000, I, p. 35, afb. 5; II, p. 147

 

Padua, Biblioteca Antoniana

 

Ms 283 Bijbel (deel), Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Parijs, Bibliothèque Nationale

 

Ms lat 660 brieven van Paulus, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Ms lat 1112 missaal, Parijs, ca 1215-1230 verluchting door Alexander (Magister) en Meesters van de Bibles Moralisées lit: Rouse & Rouse 2000, I, p. 35

 

Ms lat 11536 bijbel, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Ms lat 11930,bijbel (1e deel), Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, p. 35, afb. 2a-b, 3a-b, 4, 8a-b

 

Ms lat 11931,bijbel (2e deel), Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, I, p. 35

 

Ms lat 12066 lectionarium, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Ms lat 15475 bijbel, Parijs, ca 1215-1230 lit: Branner 1977, p. 203, daar foutief genoemd als 15457||Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Princeton, Scheide Library

 

Ms 6 Bijbel, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Rouen, Bibliothèque municipale

 

Ms 11 Bijbel, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Ms 92 evangeliarium, Parijs, ca 1215-1230 verluchting door Alexander (Magister) en de Meester van de Almagest lit: Rouse & Rouse 2000, I, p. 35

 

Ms 95 evangeliarium, Parijs, ca 1215-1230 verluchting door Alexander (Magister) en de Meester van de Almagest lit: Rouse & Rouse 2000, I, p. 35

 

Sankt Pölten, Diocezenbibliothek

 

Ms 54 Bijbel, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Troyes, Bibliothèque municipale

 

Ms 58 psalter, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Ms 175 Paulus brieven, Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Vaticaanstad, Biblioteca Apostolica Vaticana

 

Ms pal lat 59 Bijbel (boek Genesis), Parijs, ca 1215-1230 lit: Rouse & Rouse 2000, II, p. 147

 

Literatuur

 

Avril 1975

Branner 1977, p. 29-30, 202-203

Light 1994

Rouse & Rouse 2000, I, p. 31, 35-36, 44-46, afb. 2a-b, 3a-b, 4, 5, 8a-b, 15, 16; II, p. 147

Sotheby’s 2 december 2003, lot 79

 

Bradley 1887-1889 -

Thieme-Becker 1907-1950

D’Ancona & Aeschlimann 1949 -

 

Copyright © Roel Wiechers, 2013. All Rights Reserved