(Meester Master Maître) Dunois

Lexicon van Boekverluchters

 

Londen, British Library, Ms Yates Thompson 3

f.1r: januari met Jean Comte de Dunois aan feestmaaltijd (detail)

 

 

Meester van Dunois

 

(Master of Dunois | Maître de Dunois)

 

Frans boekverluchter, werkzaam in de 1e helft van de 15e eeuw. Ontleent zijn naam aan het getijdenboek van Jean d’Orléans, graaf de Dunois, thans bewaard te Londen, British Library, Ms Yates Thompson 3. Wellicht kan hij worden vereenzelvigd met Jean Haincelin, waarvan gedocumenteerd is dat hij in 1449 voor de hertog van Orléans, broer van de graaf van Orléans, werkzaam was.

 

Wederom wellicht is de Meester van Bedford te vereenzelvigen met Haincelin de Haguenot, voor het eerst in 1403 te Parijs geregistreerd. Dit zou betekenen dat de Dunois Meester – Jean Haincelin - de zoon is van de Bedford Meester (zie p. 19 Sotheby’s 6 juli 2000) (zie verder ook onder Haincelin de Haguenot en onder Jean Haincelin). De naam "Jehan Hainselin" komt in 1438 voor op een rol met belastingen door Karel VII geheven van de Parijse burgers in het kader van de financiering van de oorlog tegen de Engelsen.

 

 

Londen, British Library, Ms Yates Thompson 3, f. 162r: Luiheid (detail)

 

 

Gedocumenteerd is dat admiraal Prigent de Coëtivy in 1444 een tweetal manuscripten heeft gekocht van Jean Haincelin/de Dunois Meester, een Guiron le Courtois (waarschijnlijk thans Parijs, Bibliothèque Nationale, ms. fr. 356 en 357, hoewel Villela-Petit 2003, p. 42 rechterkolom onderaan beweerd dat dit handschrift niet is teruggevonden) en een Lancelot (zie o.a. Sotheby’s 6 juli 2000).

De Meester van Dunois werd voorheen ook aangeduid als de Chief Associate van de Bedford Meester.

Een medewerker en opvolger van onze meester is de Meester van Jean Rolin. Zoals diens naam aangeeft werkte hij voor kardinaal Jean Rolin, zoon van chancelier Rolin uit Autun, bekend van het fameuze door Jan van Eyck voor hem geschilderde paneel Vierge du chancelier Rolin. De achtergrond van dit schilderij is zeer nauwkeurig gekopieerd door de Meester van Dunois op folio 162r van diens Getijdenboek van Dunois, zodanig nauwkeurig dat hij het schilderij zelf gezien moet hebben (aldus Art de l’enluminure 25, p. 22-23). De Meester van Dunois verwerkte in zijn naamgevend getijdenboek nog meer ontleningen aan bestaande kunstwerken. Zo is de afbeelding van Jean de Dunois tijdens een feestmaaltijd in de onderrand van folio 1r met de maand Januari geïnspireerd op de afbeelding van een feestmaaltijd met Jean de Berry in de Très Riches Heures.

 

Het getijdenboek in Keulen, verzameling Renate König, ms. nr. 10 wordt in Keulen 1987, nr. 22 vergeleken met het handschrift in Den Haag, Koninklijke Bibliotheek, ms. 76 F 22 dat in Den Haag 2001, nr. 81 wordt toegeschreven aan de Meester van Thomas Hoo. In Keulen 2001 (1) nr. 10 echter wordt het Keulse handschrift toegeschreven aan de Meester van Dunois. In deze catalogus wordt dan ook het Keulse handschrift gerangschikt onder zowel de Meester van Dunois als de Meester van Thomas Hoo, in afwachting van meer duidelijkheid.

 

 

Londen, British Library, Ms Yates Thompson 3, f. 32v: Laatste Oordeel (detail)

 

Catalogus

 

Brussel, Koninklijke Bibliotheek

 

Ms IV 111 Henri Suso, L'Orloge de Sapience, Frankrijk, ca 1455-1460 verluchting door Meester van Dunois en Meester van Jean Rolin II lit: Spencer 1963||Sterling 1990, nr. 10||Avril & Reynaud 1993, nr. 10||Marrow 1994, fig. 4-7||Walther 2001, p. 330-331

 

Cambridge, Harvard University, Houghton Library

 

Ms Richardson 31 Le Décaméron van Boccaccio lit: Marrow 1994, fig. 3

 

Chantilly, Musée Condé

 

Ms 648 Roman de Tristan (vol I, vol II = Dijon), verluchting door Jean Haincelin = Meester van Dunois te

Parijs, ca 1443: f. 1-204 en Meester van Charles du Maine in de Loirevallei, ca 1450-1455: f. 205-432 lit: Angers 2009, nr. 31a

 

Den Haag, Koninklijke Bibliotheek

 

Ms 74 G 37 en 37a getijdenboek van Simon de Varie (delen 1 en 2), Parijs, 1455 verluchting door Jean Fouquet: f. 1r, 1v; Meester van Dunois: G 37: f. 25r, 53r, 66r; G 37a: f. 20r; de Meester van Jean Rolin II: G 37: f. 1r, 73v, 74v, 76v, 78v, 80r, 81v, 83r, 84r, 85r, 86r, 88r; G 37a: f. 2r, 3v, 4v, 5v, 6v, 8r, 9r, 10v, 12v, 14r, 15v, 17r, 18v, 19v, 29r, 37r, 83r, 84r, 88r, 89r, 90r, 91r, 92r, 93r, 94r, 95r, 96r, 97r, 98r, 99r lit: Den Haag 1980, nr. 38||Avril & Reynaud 1993, nr. 69||Marrow 1994||Schaefer 1994, p. 166-9, 310-311||Den Haag 2002, nr. 72, kleurpl. 134, 135

 

Dublin, Chester Beatty Library

 

Ms W 82 Coëtivy getijdenboek

 

Keulen, Renate König Collectie

 

Ms nr. 10 getijdenboek, Parijs, ca 1440-1450 lit: Sotheby’s 2 december 1986, lot 57||Keulen 1987, nr. 22|Keulen 2001 (1), nr. 10

 

Londen, British Library

 

Ms Yates Thompson 3 Getijdenboek van Jean d’Orléans, comte de Dunois, Parijs, kort na 1436 lit: James 1898, nr. 11||Herbert 1911, p. 276||Luik 1968, nr. 206||Meiss 1974, I, p. 222, 472 n. 692, II, pl. 725||Backhouse 1997, nr. 153||Watson 1979, I, p. 168||Backhouse 1985, p. 5, fig. 3||Sterling 1987, p. 446, 460||Monks 1988, p. 61-68||Marrow 1994, p. 28, 34, 42, figs. 9, 12, 17||Avril & Reynaud 1993, p. 23, 36, 37||New York 2005, p. 249 n. 5||Buzwell 2005, p. 12, p. 20, p. 24||Reynolds 2006, p. 451 n. 30||Reynolds 2007, p. 224||Art de l’enluminure 25 (juni-aug. 2008)

 

Londen, Sotheby’s

 

Catalogus 6 juli 2000 Lot 23, 24, 25, 26, 4 miniaturen uit een Le Livre de Lancelot del Lac, ca 1444 lit: Sotheby’s 6 juli 2000, p. 19-22 (lot 23, 24, 25, 26)

 

Catalogus 6 juli 2000 (Ritman) Lot 21 getijdenboek, ca 1440-50 lit: König 1990, nr. 44||Sotheby’s 6 juli 2000 Ritman I, p. 72-80, lot 21

 

Catalogus 6 juli 2011(Arcana, III), lot 14 Le Tellier de Courtanvaulx getijdenboek, Parijs, ca 1460 volgeling van Meester van Dunois: f. ff.43, 56v, 65, 83, 138 and 155, volgeling Meester van Jean Rolin II, verband met Meester van de Münchener Legenda Aurea lit: Sotheby’s 6 juli 2011(Arcana, III), lot 14

 

Londen, Victoria and Albert Museum

 

Inv. E.4580-1910 los blad uit getijdenboek: de steniging van de hl. Stefanus lit: Marrow 1994, fig. 2

 

Malibu, J. Paul Getty Museum

 

Ms 7 getijdenboek van Simon de Varie (deel 3), Parijs, 1455 verluchting door Jean Fouquet: f. 1r, 1v, 2r, 2v; Meester van Dunois: f. 3r, 5v, 8v, 11v12r, 17v, 18v, 23v, 36v, 45r; Meester van Jean Rolin II: f. 28v, 72r, 74r, 76v, 79v, 85v lit: Avril & Reynaud 1993, nr. 69||Marrow 1994||Schaefer 1994, p. 166-9, 310-311

 

Parijs, Bibliothèque de l'Arsenal

 

Ms 621 missaal van Jacques du Chatelier lit: Leroquais 1924, III, p. 37-38||Martin & Lauer 1929, p. 39-40|| Parijs 1955, nr. 221||Avril & Reynaud 1993, p. 36||Parijs 2004, nr. 221

 

Parijs, Bibliothèque Nationale

 

Ms fr 62 Jean de Courcy, La bouquechardière, Parijs, 15e eeuw lit: http://gallica.bnf.fr (2006)

 

Ms fr 356-357 Roman de Guiron le Courtois, Parijs, ca 1450 lit: Avril & Reynaud 1993, nr. 7

 

Ms lat 17294 Breviarium van Bedford/Salisbury Breviarium, tussen 1424-1435 verluchting door de Meester van Bedford/Haincelin de Haguenot en diens zoon(?) de Meester van Dunois/Jean Haincelin lit: Parijs 1955, nr. 217||Spencer 1965||Avril & Reynaud 1993, nr. 3 en p. 36

 

Ms n. acq lat 3226 Getijdenboek van Guillaume Juvenel, Parijs, ca 1450 lit: Reynaud 1999

 

Parijs, Petit Palais

 

Ms Dutuit 35 getijdenboek, ca 1450 lit: Avril & Reynaud 1993, nr. 6

 

Privé Verzameling, Verenigde Staten

 

los blad uit getijdenboek: de graflegging lit: Avril & Reynaud 1993, p. 16||Marrow 1994, fig. 1

 

Rotthalmünster, Antiquariaat Heribert Tenschert

 

Leuchtendes Mittelalter V (1993), nr. 15 Getijdenboek van Gaptière, Parijs, ca 1430-1440 twintig grote miniaturen, waarvan 19 door de Meester van de Münchener Legenda Aurea en 1 door de Meester van Dunois: f. 167r hel lit: König 1993, nr. 15||Art de l’enluminure 14 (sept.-nov. 2005), achterzijde

 

Windsor Castle, Royal Library

 

Getijdenboek van Sobieski, Parijs, ca 1420-25 werkplaats van de Meester van Bedford/Meester van Dunois, Meester van Fastolf, Meester van de Münchener Legenda lit: Hamburg 1969, nr. 51|| Spencer 1977||Avril & Reynaud 1993, p. 36

 

 

Londen, British Library, Ms Yates Thompson 3, f. 157r: David in gebed (detail)

 

Literatuur

 

James 1898, nr. 11

Herbert 1911, p. 276

Leroquais 1924, III, p. 37-38

Martin & Lauer 1929, p. 39-40

Parijs 1955, nrs. 217, 221

Spencer 1965

Luik 1968, nr. 206

Hamburg 1969, nr. 51

Meiss 1974, I, p. 222, 472 n. 692, II, pl. 725

Spencer 1977

Watson 1979, I, p. 168

Den Haag 1980, nr. 38

Backhouse 1985, p. 5, fig. 3

Sotheby’s 2 december 1986, lot 57

Keulen 1987, nr. 22

Sterling 1987, p. 446, 460

Monks 1988, p. 61-68

König 1990, nr. 44

Avril & Reynaud 1993, nrs. 3, 6, 7, 69, p. 23, 36, 37

König 1993, nr. 15

Marrow 1994

Schaefer 1994, p. 166-9, 310-311

Backhouse 1997, nr. 153

Reynaud 1999

Sotheby’s 6 juli 2000, p. 19-22 (lot 23, 24, 25, 26)

Sotheby’s 6 juli 2000 (Ritman collectie), p. 72-80 (lot 21)

Keulen 2001 (1), nr. 10

Den Haag 2002, nr. 72, kleurpl. 134, 135

Villela-Petit 2003, p. 42, 44, 47, 48

Parijs 2004, nr. 221

Art de l’enluminure 14 (sept.-nov. 2005), achterzijde

Buzwell 2005, p. 12, p. 20, p. 24

New York 2005, p. 249 n. 5

http://gallica.bnf.fr (2006)

Reynolds 2006, p. 451 n. 30

Reynolds 2007, p. 224

Art de l’enluminure 25 (juni-aug. 2008)

Angers 2009, nr. 31b

Sotheby’s 6 juli 2011(Arcana, III), lot 14

 

 

Den Haag, Koninklijke Bibliotheek, Ms G 37, f. 25r: annunciatie, f. 53r: visitatie, f. 66r: geboorte

Copyright © Roel Wiechers, 2013. All Rights Reserved